Kompozytorzy / Fryderyk Chopin / Katalog miejsc

Wieliczka

Pierwsze ślady warzelnictwa na terenie Wieliczki pochodzą z IX w. Początkowo sól pozyskiwano poprzez wygotowywanie z naturalnie wypływających źródeł solnych. W połowie XIII w. odkryto pokłady soli kamiennej i rozpoczęto jej pozyskiwanie metodą głębinową. Przez wiele wieków wydobycie tego surowca było jednym z głównych filarów polskiej gospodarki (w XIV w. zyski z wydobycia soli stanowiły 1/3 dochodów skarbu państwa). Od XIII w. aż do I rozbioru Polski (1772) razem z kopalnią soli „Bochnia” wchodziła wielicka kopalnia w skład tzw. żup krakowskich. Dzięki udostępnieniu od XVI w. kopalni zwiedzającym, Wieliczka stawała się coraz częstszym celem wycieczek, miejscem umożliwiającym odbycie podróży „do wnętrza ziemi”. Na przełomie XVIII i XIX w. wytyczono trasę zwiedzania funkcjonującą do dzisiaj.

W czasach Chopina drogę z Krakowa do Wieliczki (15 km) można było pokonać konnym powozem w przeciągu godziny. W I poł. XIX w. znajdująca się tam kopalnia soli była już popularnym punktem na trasie turystycznych podróży po Małopolsce. Zapewne słysząc niesamowite opowieści o solnych grotach, przebywający w 1829 r. przejazdem w Krakowie młody Chopin postanowił odbyć podziemną wycieczkę. O pobycie kompozytora i jego towarzyszy (Maciejewskiego, Hubego, Brandta i Potockiego) w wielickiej kopalni świadczą wpisy pod datą 23 lipca 1829 r. w księdze gości (prowadzonej od 1774 r.). Niestety nie zachowały się pisemne relacje samego Chopina, być może list zawierający wrażenia z tej wycieczki zaginął.

Zwiedzanie kopalni zajmowało przeciętnie ok. 2 godzin. Turyści na początku byli proszeni o założenie białych, płóciennych okryć przypominających komże, które chroniły ubrania przed solą. Jeżeli zwiedzający rezygnowali z możliwości zejścia schodami, spuszczano ich za pomocą wielkiego kołowrotu na jednej linie pod powierzchnię ziemi na głębokość 64,5 m. Podziemia podziwiano przy blasku pochodni niesionych przez przewodników. Zwiedzano sale i groty, a przez podziemne jezioro przepływano łodzią. Na dłużej zatrzymywano się w kaplicy św. Kingi, małżonki księcia Bolesława Wstydliwego i patronki wielickich górników. Według tradycji kopalnia miała zostać odkryta w czasie poszukiwania upuszczonego na ziemię pierścienia ślubnego księżniczki. Ponieważ w czasach Chopina było prowadzone wydobycie, Fryderyk mógł również przyjrzeć się pracy górników. Przy pomocy prostych narzędzi odłupywali oni kawałki soli i następnie umieszczali je w beczkach, które chwilę później wyciągano na powierzchnię.

W 1951 r. w kopalni powstało Muzeum Żup Krakowskich, które udostępnia ekspozycję podziemną i na powierzchni. Część podziemna Muzeum znajduje się na głębokości 135 m, a trasa zwiedzania ma ok. 3 km długości i składa się z 20 komór. Jest to unikatowy w skali światowej górniczy skansen, w który można zapoznać się z historią wydobycia soli od średniowiecza do czasów współczesnych. Na powierzchni znajduje się Zamek Żupny, który od końca XIII w. do 1945 r. był siedzibą zarządu żupy. Na dziedzińcu zamkowym można zobaczyć najstarszy w Wieliczce szyb z połowy XIII w., basztę z XIV w. oraz pozostałości murów obronnych z XIV w. W latach 1976–1996 Zamek był poddany renowacji i obecnie jest przeznaczony na cele muzealne. W 1978 r. ze względu na unikalną wartość w skali światowej, Muzeum wraz z całą kopalnią zostało wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa Kulturowego i Przyrodniczego Ludzkości UNESCO. W 2013 r. wpis rozszerzono o średniowieczny Zamek Żupny.

W archiwach Muzeum znajduje się księga gości, której reprodukcje kart znajdują się na ekspozycji. Wśród podpisów wielu znakomitych postaci (m.in. Ignacego Paderewskiego, Karola Wojtyły, Józefa Piłsudskiego, Johanna Wolfganga von Goethego, Jana Matejki) można rozpoznać również podpis Fryderyka Chopina.

9 października 2010 r. w podziemiach kopalni soli w Wieliczce odsłonięto wykonany w brązie pomnik Chopina autorstwa Bronisława Chromego. Monument znajduje się w komorze Maria Teresa III, stanowiącej część Muzeum Żup Krakowskich

Warto zwrócić uwagę na fakt, iż Żupa Krakowska (czyli kopalnia wielicka i bocheńska) są jedynymi górniczymi obiektami na świecie funkcjonującymi nieprzerwanie od średniowiecza do czasów współczesnych.

Miejsce Kategoria
Antonin Dwory / Pałace / Zamki
Belweder Występy
Bielany, klasztor ojców Kamedułów Kościoły / Miejsca kultu
„Botanika” Inne
Brochów Kościoły / Miejsca kultu
Cukiernia Lourse’a Kawiarnie
Dom Dmuszewskiego Mieszkania
Dom Dziewanowskich Mieszkania
Duszniki Zdrój Hotele / Zajazdy
Gdańsk Hotele / Zajazdy
Golub Inne
„Honoratka” Kawiarnie
Hotel Wileński Hotele / Zajazdy
Kalisz Inne
Kamienica Jana Böhma Mieszkania
Kikół Dwory / Pałace / Zamki
Konserwatorium Występy
Kościół ewangelicko-augsburski Świętej Trójcy Kościoły / Miejsca kultu
Kościół Panien Wizytek Kościoły / Miejsca kultu
Kościół pw. Świętego Krzyża Kościoły / Miejsca kultu
Kowalewo Dwory / Pałace / Zamki
Kozłowo Dwory / Pałace / Zamki
Kraków Inne
Księgarnia Antoniego Brzeziny Wydawcy / Księgarnie
Księgarnia Dal Trozza Wydawcy / Księgarnie
Księgarnia Franciszka Klukowskiego Wydawcy / Księgarnie
Księgarnia Magnusa Wydawcy / Księgarnie
Mieszkanie Alfonsa Brandta Mieszkania
Mieszkanie Dominika Magnuszewskiego Mieszkania
Mieszkanie Fryderyka Skarbka Mieszkania
Mieszkanie Gładkowskich Mieszkania
Mieszkanie Jana Matuszyńskiego Mieszkania
Mieszkanie Kolbergów Mieszkania
Mieszkanie Marcela Celińskiego Mieszkania
Mieszkanie Maurycego Mochnackiego Mieszkania
Mieszkanie rodziców Józefa Reinschmidta Mieszkania
Mieszkanie Stefana Witwickiego Mieszkania
Mieszkanie Wojciecha Żywnego Mieszkania
Muzeum Fryderyka Chopina Inne
Obory Kościoły / Miejsca kultu
Obrowo Dwory / Pałace / Zamki
Ojców Inne
Pałac Błękitny Dwory / Pałace / Zamki
Pałac Brühla Występy
Pałac Czapskich/ Krasińskich Dwory / Pałace / Zamki, Występy
Pałac Jabłonowskich Dwory / Pałace / Zamki
Pałac Kazimierzowski Mieszkania
Pałac Namiestnikowski Występy
Pałac Pruszaków Dwory / Pałace / Zamki
Pałac Saski Mieszkania
Pałac Staszica Dwory / Pałace / Zamki
Pieskowa Skała Inne
Plebania Kościoła pw. św. Jadwigi w Milanówku Inne
Płock Inne
Poczta Saska
Inne
„Pod Kopciuszkiem” i „Dziurka” Kawiarnie
Pomnik Fryderyka Chopina, Muzeum Łazienki Królewskie Inne
Poturzyn Dwory / Pałace / Zamki
Powązki Cmentarze
Poznań Inne
Resursa Kupiecka „Stara” Występy
Rogatki Wolskie Inne
Rościszewo Dwory / Pałace / Zamki
Salon Kickich Dwory / Pałace / Zamki
Sanniki Dwory / Pałace / Zamki
Skład instrumentów Buchholtza Inne
Sochaczew Inne
Sokołowo Dwory / Pałace / Zamki
Strzyżew Dwory / Pałace / Zamki
Szafarnia Dwory / Pałace / Zamki
Sztycharnia księdza Izydora Józefa Cybulskiego i Antoniego Płacheckiego Edukacja
Ślizgawka Inne
Teatr Narodowy Występy
Toruń Inne
Turzno Dwory / Pałace / Zamki
Ugoszcz
Dwory / Pałace / Zamki
„U Brzezińskiej” Kawiarnie
Waplewo Dwory / Pałace / Zamki
Warszawa Inne
Warszawskie Towarzystwo Dobroczynności Występy
„Wiejska Kawa” Kawiarnie
Wieliczka Inne
Wrocław Występy
Żelazowa Wola
Mieszkania
Żychlin Dwory / Pałace / Zamki