Kompozytorzy / Fryderyk Chopin / Katalog miejsc

Pałac Brühla

Od 1815 r., nim urządzono dlań Belweder, książę Konstanty rezydował w Pałacu Brühla przy ulicy Wierzbowej, sąsiadującym bezpośrednio z Pałacem Saskim. Należący dawniej do rodu Ossolińskich przepiękny pałac został w połowie XVIII w. przebudowany dla ministra służącego przy królu Auguście III – Heinricha von Brühla. Ciekawostką jest, że małżonka owego wszechwładnego ministra założyła w latach 70. XVIII w. nieopodal Nowego Światu ogród, który na wzór londyński nazwała „Vauxhall”. W mowie potocznej Warszawy nazwa rychło została spolszczona na „Wokshal”, a jeszcze później uproszczona – funkcjonując ostatecznie jako Foksal.

Brühlowski pałac przy Wierzbowej po śmierci króla Augusta III Sasa często zmieniał właścicieli – zamieszkiwali w nim posłowie, pruscy i francuscy gubernatorowie, wielu wysoko postawionych wojskowych, a nawet napoleoński feldmarszałek Ludwik Davout.

W czasach księcia Konstantego interesanta wchodzącego do tej rezydencji witały przede wszystkim czujne oczy żołnierzy. „Przed pałacem, w małym odwachu, nad bezpieczeństwem księcia czuwa pluton piechoty – opisuje Jerzy S. Majewski, kreśląc obraz i zwyczaje Warszawy z okresu Królestwa Polskiego. – Wszystkie bramy i przejścia pilnowane są przez uzbrojonych strażników. Przekraczając bramę główną, wchodzimy na głęboki dziedziniec, odprowadzani uważnym spojrzeniem wartowników. Stajemy przed głównym wejściem w korpusie pałacowym. Idziemy na górę szerokimi, barokowymi schodami. (…) W pierwszej z napotkanych sal widzimy umundurowanych adiutantów. Jedni czekają na rozkazy, inni je odbierają albo wpadają z meldunkami. W kolejnej, nieco mniejszej sali, przylegającej do gabinetu księcia Konstantego, na audiencję czekają ministrowie, wysocy urzędnicy, naczelnicy wydziałów, wreszcie wojskowi wysokiego stopnia. (…) Żaden ruch nie był tu przypadkowy. Ceremonię audiencji w najdrobniejszym szczególe określał protokół (…)”.

Podziemia pałacu kryły tragiczne tajemnice przesłuchiwanych tam więźniów – jednak w przyległych do głównej rezydencji mieszkalnych oficynach toczyło się życie towarzyskie i salonowe.

Jeden z przynależących do Pałacu Brühla apartamentów zamieszkiwała na przykład rodzina hrabiego Aleksandra de Moriolles, francuskiego guwernera książęcego syna. Hrabia, francuski arystokrata zbiegły z ojczyzny przed rewolucją, zaprzyjaźnił się z Mikołajem Chopinem, okazując też wiele względów jego dorastającemu synowi – w listach Fryderyka pisanych około 1830 r. znajduje się kilka wzmianek o obiadach u „Moriola”.

Osobny wątek stanowi znajomość młodego Chopina z córką hrabiego de Moriolles, Aleksandryną. Zwana przez niego „Moriolką” mniej więcej dziewięć lat starsza od Fryderyka, poznała go jako „siedmioletniego geniusza”, gdy popisywał się przed księciem Konstantym, z biegiem lat natomiast zaczęła darzyć dorastającego młodzieńca głębszym uczuciem.

Fryderyk chętnie przyjaźnił się z „Moriolką”, zadedykował jej nawet Rondo à la Mazur F-dur op. 5, lżej chyba jednak niż ona traktował tę znajomość, zakochany już wówczas potajemnie w Konstancji Gładkowskiej. „Bixel doktór, ów stary 63-letni doktór, ożenił się ze swojej żony nieboszczki siostrzenicą, panną 17-letnią – relacjonował na przykład 15 maja 1830 r. Chopin Tytusowi Woyciechowskiemu. – Cały kościół był napełniony ciekawymi, a Pannie młodej dziwno było, że jej tak żałują – wiem to z ust Panny druhny Moriolówny, gdzie zaraz jak tylko list na pocztę odniosę, idę z wizytą, bo przysyłała; wiesz, że to moje amory, do których ja się przyznaję bardzo chętnie, a zatem trzeba być posłusznym i szanować pokrywki skrytych uczuć”. „Egzaltować się w dzisiejszym liście nie mogę – dopowiadał kilka miesięcy później, we wrześniu Fryderyk temu samemu adresatowi – bo jakbym się puścił, Moriolka by mię dziś nie widziała, a ja lubię i drugim poczciwym ludziom zrobić przyjemność, jeżeli przekonany jestem o ich życzliwości. Jeszcze nie byłem po powrocie, a przyznam Ci się, że nieraz przyczynę smutku mego na nią zwalę, i tym sposobem zdaje mi się, że ludzie wierzą, i spokojny jestem po wierzchu. Ojciec się roześmieje, co by może zapłakał – i ja się roześmieję, ale także po wierzchu”.

Hrabianka de Moriolles po powstaniu listopadowym wyjechała wraz z rodziną przez Wrocław do Paryża, gdzie nawet kontaktowała się z Chopinem – on jednak nie dbał już szczególnie o utrzymanie tej znajomości, skoro w 1835 r. siostra Ludwika czyniła mu w liście wyrzuty: „Nic nie piszesz o Aleksandrince, czy ona istotnie nie zasługuje na Twoje afekcje?”.

„Moriolka” zmarła zresztą niewiele później, w 1842 r. w Lorient, nie wyszedłszy nigdy za mąż.

Miejsce Kategoria
Antonin Dwory / Pałace / Zamki
Belweder Występy
Bielany, klasztor ojców Kamedułów Kościoły / Miejsca kultu
„Botanika” Inne
Brochów Kościoły / Miejsca kultu
Cukiernia Lourse’a Kawiarnie
Dom Dmuszewskiego Mieszkania
Dom Dziewanowskich Mieszkania
Duszniki Zdrój Hotele / Zajazdy
Gdańsk Hotele / Zajazdy
Golub Inne
„Honoratka” Kawiarnie
Hotel Wileński Hotele / Zajazdy
Kalisz Inne
Kamienica Jana Böhma Mieszkania
Kikół Dwory / Pałace / Zamki
Konserwatorium Występy
Kościół ewangelicko-augsburski Świętej Trójcy Kościoły / Miejsca kultu
Kościół Panien Wizytek Kościoły / Miejsca kultu
Kościół pw. Świętego Krzyża Kościoły / Miejsca kultu
Kowalewo Dwory / Pałace / Zamki
Kozłowo Dwory / Pałace / Zamki
Kraków Inne
Księgarnia Antoniego Brzeziny Wydawcy / Księgarnie
Księgarnia Dal Trozza Wydawcy / Księgarnie
Księgarnia Franciszka Klukowskiego Wydawcy / Księgarnie
Księgarnia Magnusa Wydawcy / Księgarnie
Mieszkanie Alfonsa Brandta Mieszkania
Mieszkanie Dominika Magnuszewskiego Mieszkania
Mieszkanie Fryderyka Skarbka Mieszkania
Mieszkanie Gładkowskich Mieszkania
Mieszkanie Jana Matuszyńskiego Mieszkania
Mieszkanie Kolbergów Mieszkania
Mieszkanie Marcela Celińskiego Mieszkania
Mieszkanie Maurycego Mochnackiego Mieszkania
Mieszkanie rodziców Józefa Reinschmidta Mieszkania
Mieszkanie Stefana Witwickiego Mieszkania
Mieszkanie Wojciecha Żywnego Mieszkania
Muzeum Fryderyka Chopina Inne
Obory Kościoły / Miejsca kultu
Obrowo Dwory / Pałace / Zamki
Ojców Inne
Pałac Błękitny Dwory / Pałace / Zamki
Pałac Brühla Występy
Pałac Czapskich/ Krasińskich Dwory / Pałace / Zamki, Występy
Pałac Jabłonowskich Dwory / Pałace / Zamki
Pałac Kazimierzowski Mieszkania
Pałac Namiestnikowski Występy
Pałac Pruszaków Dwory / Pałace / Zamki
Pałac Saski Mieszkania
Pałac Staszica Dwory / Pałace / Zamki
Pieskowa Skała Inne
Plebania Kościoła pw. św. Jadwigi w Milanówku Inne
Płock Inne
Poczta Saska
Inne
„Pod Kopciuszkiem” i „Dziurka” Kawiarnie
Pomnik Fryderyka Chopina, Muzeum Łazienki Królewskie Inne
Poturzyn Dwory / Pałace / Zamki
Powązki Cmentarze
Poznań Inne
Resursa Kupiecka „Stara” Występy
Rogatki Wolskie Inne
Rościszewo Dwory / Pałace / Zamki
Salon Kickich Dwory / Pałace / Zamki
Sanniki Dwory / Pałace / Zamki
Skład instrumentów Buchholtza Inne
Sochaczew Inne
Sokołowo Dwory / Pałace / Zamki
Strzyżew Dwory / Pałace / Zamki
Szafarnia Dwory / Pałace / Zamki
Sztycharnia księdza Izydora Józefa Cybulskiego i Antoniego Płacheckiego Edukacja
Ślizgawka Inne
Teatr Narodowy Występy
Toruń Inne
Turzno Dwory / Pałace / Zamki
Ugoszcz
Dwory / Pałace / Zamki
„U Brzezińskiej” Kawiarnie
Waplewo Dwory / Pałace / Zamki
Warszawa Inne
Warszawskie Towarzystwo Dobroczynności Występy
„Wiejska Kawa” Kawiarnie
Wieliczka Inne
Wrocław Występy
Żelazowa Wola
Mieszkania
Żychlin Dwory / Pałace / Zamki