Kompozytorzy / Witold Lutosławski / Katalog miejsc

Nowy Jork

W pierwszą podróż do Stanów Zjednoczonych Danuta i Witold Lutosławscy wybrali się na statku „MS Batory”. Popłynęli latem 1962 roku. Po dwutygodniowym rejsie pierwszym wrażeniem z Nowego Świata był słynny wschód słońca nad Nowym Jorkiem, podziwiany od strony Zatoki. Do Nowego Jorku ponownie zawitali po pobycie w Tanglewood oraz miesięcznej „goodwil tour”. Mieli wtedy okazję poznać studio elektroniczne Miltona Babbitta na uniwersytecie Columbia i spotkać się z 79-letnim Edgardem Varèsem.

Osobę Lutosławskiego poprzedziła w tym mieście jego muzyka. Podczas sylwestrowo-noworoczych koncertów na przełomie lat 1960 i 1961 Stanisław Skrowaczewski wykonał z Nowojorską Filharmonią Koncert na orkiestrę. Utwór za życia Lutosławskiego grany był przez tę Filharmonię jeszcze parokrotnie, a recenzje ukazują, jak rozmaite wywoływał reakcje. Interpretacja Seiji Ozawy w 1971 roku skłoniła krytyka „Hi Fidelity” do napisania, że Koncert „był efektowny w duchu hollywoodzkim”. 12 lat później w tym samym utworze, ale pod batutą Zubina Mehty, krytyk „New York Timesa” usłyszał „okrzyki bólu i przerażenia”. Mehta dyrygował wówczas w programie urodzinowego koncertu Lutosławskiego, na początku stycznia 1983 roku. Prawie 70-letni jubilat uczestniczył w nich również, w pierwszej części dyrygując Koncertem wiolonczelowym i Novelette. Był to drugi w historii tej filharmonii monograficzny koncert żyjącego kompozytora; poprzednim w lutym 1971 roku uczczono Karlheinza Stockhausena.

Za życia Lutosławskiego jego muzyka jeszcze parokrotnie pojawiała się w programie nowojorskiej filharmonii, wybierana m.in. przez Georga Soltiego i Daniela Barenboima, Zubin Mehta dwukrotnie zaś wykonywał jego koncerty solowe. Po Koncercie fortepianowym z Krystianem Zimermanem (w 1988) Lutosławskiego porównano z Rachmaninowem – jednym z najbardziej nielubianych przez niego kompozytorów. Pocieszeniem mogła być reakcja prasy po Chain II granym przez Anne-Sophie Mutter (w 1990), gdy recenzent „New York Timesa” usłyszał w utworze „zmysłowe wyrafinowanie nieznane od czasów Ravela”.

W nowojorskie wykonania muzyki Lutosławskiego obfitował rok 1988. Nie tylko zabrzmiał wtedy wspomniany Koncert fortepianowy, ale ponadto w ramach I International Festival of the Arts wykonane zostały trzy utwory orkiestrowe przez trzy zespoły. 2 grudnia odbyła się zaś premiera Slides napisanego w urodzinowym prezencie dla 80-letiego Elliotta Cartera.

Nagroda im. Alfreda Jurzykowskiego

Alfred Jurzykowski (1899–1966) był polskim przemysłowcem, który we współpracy z firmą Mercedes-Benz założył w Brazylii fabrykę samochodów. W 1963 roku ufundował nagrodę, której celem było honorowanie wybitnych naukowców, pisarzy i artystów pochodzenia polskiego – bez względu na miejsce ich zamieszkania i obywatelstwo. W gronie laureatów z roku 1966 obok Lutosławskiego znaleźli się Kazimiera Iłłakowiczówna, Zbigniew Brzeziński oraz dwóch artystów emigrantów, o których w kraju starano się zatrzeć pamięć: Witold Gombrowicz i Andrzej Panufnik. Lutosławski nagrodę tę odebrać mógł osobiście, gdyż był akurat w Stanach Zjednoczonych, zaproszony na Festiwal Sztuki do Hanoveru w Kentucky. Dodatkową przyjemnością dla laureata mogło być wykonanie Koncertu na orkiestrę przez American Symphony Orchestra, kierowaną przez Leopolda Stokowskiego. Udzielając z tej okazji wywiadu dziennikarzowi „New York Timesa”, Lutosławski uprzedził prawdopodobne pytanie z politycznym podtekstem, mówiąc: „Mam nadzieję, że nie zamierza pan pytać mnie o to, czy tam jesteśmy »wolni«. Zachodni dziennikarze ciągle to robią. A ja jestem tutaj, nieprawdaż?”.

Miejsce Kategoria
Aix-en-Provence Występy
Aldeburgh Występy
Amsterdam Występy
Århus Edukacja
Aspen Występy
Austin Inne
Baranów Sandomierski Inne
Basztowa Miejsca wykonań
Bawarska Akademia Sztuk Pięknych Inne
Bazylea Inne
BBC i inne zespoły Występy
Belfast Inne
Berea Miejsca wykonań
Berlin Występy
Białystok Edukacja
Boston Występy
Brisbane Inne
Budapeszt Inne
Calgary Edukacja, Inne
Cambridge Inne
Celle Wydawcy / Księgarnie
Chicago Występy
Cincinnati Inne
Cleveland Występy
Dartington Edukacja
Donaueschingen Inne
Drezno Inne
Drozdowo Mieszkania
Düsseldorf Występy
Edynburg Inne
Evian Występy
Filharmonia Krakowska Miejsca wykonań
Filharmonia Monachijska
Miejsca wykonań, Występy
Filmografia Radio / Telewizja
Florencja Występy
Genewa Występy
Glasgow Inne
Graz Inne
Guildhall School of Music and Drama
Hagen Inne, Miejsca wykonań
Hamburg Inne
Hanover (New Hampshire) Inne
Helsinki Edukacja
Herkulessaal Miejsca wykonań, Występy
Houston Inne
Huddersfield Występy
Indianapolis Inne
Katowice Inne
Kazimierz nad Wisłą Inne
Kolonia Inne
Komorów Mieszkania
Kopenhaga Występy
Lancaster Występy
La Rochelle Występy
Leeds Występy
Lipsk Edukacja, Miejsca wykonań, Wydawcy / Księgarnie
Liverpool Występy
Lizbona Występy
London Sinfonietta Miejsca wykonań
Los Angeles Występy
Louisville (Kentucky) Inne
Lublin Występy
Lucerna Inne
Łagów Inne
Łomża Edukacja
Madryt Występy
Manchester Występy
Mediolan Występy
Mikołajki Inne
Montreal Występy
Moskwa Występy
Nowy Jork Występy
Odense Edukacja, Miejsca wykonań
Olsztyn Edukacja
Opio (k. Grasse) Mieszkania
Oslo Inne
Paryż Występy
Pittsburgh Występy
Polskie Wydawnictwo Muzyczne Wydawcy / Księgarnie
Poznań Inne
Praga Występy
Rotterdam Występy
Royal Albert Hall Miejsca wykonań, Występy
Royal Philharmonic Society
Występy
Ryga Miejsca wykonań
Rzym Inne
Saint Paul (Minnesota) Inne
Salzburg Inne
San Francisco Występy
Stawisko
Strasburg Występy
Sydney Występy
Szczecin Inne
Sztokholm Występy
Tanglewood Edukacja, Inne
Tokio Występy
Toronto Edukacja
Toruń Edukacja
Uniwersytet Jagielloński Edukacja
Villars-sur-Ollon Inne
Warszawa Inne, Miejsca wykonań, Mieszkania, Występy
Waszyngton Występy
Wawel Występy
Wehr koło Rheinfelden Inne
Wenecja Miejsca wykonań
Wiedeń Miejsca wykonań
Wrocław Inne, Miejsca wykonań
Wzdów Inne
Zagrzeb Miejsca wykonań
Zegrze Inne
Zurych Miejsca wykonań